In mijn eigen ontdekkingsreis ging er een wereld voor me open toen ik hoorde over ‘toxische schaamte’. Toxische schaamte is meer dan een gevoel, het is in wezen een collapse van je zenuwstelsel. Bij ‘gewone’ schaamte heb je het gevoel dat je iets fout gedaan hebt, je voelt je opgelaten, heel naar maar het trekt weer voorbij. Bij toxische schaamte daarentegen bestaat er een chronisch gevoel dat je fout bent. Een altijd aanwezige diep gewortelde overtuiging dat je er niet mag zijn, dat er geen plek voor jou is, dat je niet welkom bent etc.

Bij het minste of geringste kan deze schaamte opvlammen en omdat schaamte zo moeilijk te verdragen is ontwikkelen we een aangepast zelf en zijn we ons vaak niet eens meer bewust van de onderliggende schaamte. Door het leven heen leren we om maskers op te zetten waardoor de schaamte niet of nauwelijks zichtbaar is voor de buitenwereld, van binnen kan het echter constant oorlog zijn.

En dan vraag je je misschien af hoe toxische schaamte ontstaat, dat heeft te maken met trauma’s in de vroege kindertijd. Meestal ontwikkelingstrauma zoals emotionele verwaarlozing. Want als een kind geen aandacht en liefde krijgt gaat het geloven dat het geen aandacht en liefde waard is. De schaamte kan zo groeien tot een innerlijke gevangenis die iemand steeds verder isoleert. Een steeds verder terugtrekken uit contact, de wereld wordt steeds kleiner en eenzamer en de overtuiging ‘niemand zit op mij te wachten’ wordt alleen maar verder versterkt.

Het is haast onmogelijk om hier alleen uit te komen, we hebben hulp van buitenaf nodig. Iemand die ons afhaalt uit de eenzaamheid. Er is nabijheid nodig, contact door iemand die in verbinding is met zichzelf en je op een zachte veilige manier kan ontmoeten in al je kwetsbaarheid.

Helaas wordt toxische schaamte in de hulpverlening vaak niet (h)erkent waardoor mensen met hun ziel onder de arm blijven lopen. De echte nabijheid die nodig is om te helen ontbreekt. Daarom hecht ik zoveel waarde aan contact en nabijheid van de therapeut. De opleiding lichaamsgerichte trauma therapie gaat over dit diepgaande contact. Bewustwording van toxische schaamte onder hulpverleners is zó belangrijk. Schaamte is therapie killer nummer 1 maar wordt vaak niet herkend. Een gemiste kans! Vorige week hebben we er in de opleiding uitgebreid stilgestaan bij toxische schaamte. De herkenning was groot, het maakte veel indruk, ook op mij. Er is nog veel winst te behalen en ik ben blij dat ik licht mag zetten op trauma, inclusief toxische schaamte.

Raakt dit stuk iets in je en wil je meer weten over toxische schaamte of mijn manier van werken? Wellicht vind je iets passends in ons aanbod.
Weet dat je welkom bent!